Adroddiad gan y Grŵp Arbenigol ar Ddarparu Tai ar gyfer Poblogaeth sy’n Heneiddio

Post date: 
Tuesday, 14 February 2017
Category: 
Cymru

Ym mis Rhagfyr 2015, sefydlodd Llywodraeth Cymru Grŵp Arbenigol ar Ddarparu Tai ar gyfer Poblogaeth sy’n Heneiddio.  Diben y Grŵp, a gafodd ei sefydlu am gyfnod penodol yn unig, oedd cyflwyno cynigion ymarferol y gellid eu rhoi ar waith er mwyn cynghori ar bolisi Llywodraeth Cymru mewn perthynas â phoblogaeth sy’n heneiddio.

Mae'r Grŵp bellach wedi cyflwyno ei adroddiad, Tai i’r Dyfodol, diwallu dyheadau pobl hŷn Cymru.

Dywedodd Carl Sargeant, Ysgrifennydd y Cabinet dros Gymunedau a Phlant:

"Wrth i’r boblogaeth heneiddio, byddwn yn gweld nifer o gyfleoedd, yn ogystal â heriau. Rwy’n croesawu’r adroddiad yma sy’n cynnig barn rhai arbenigwyr i ni ar y rôl y mae angen i dai ei chwarae yng nghyd-destun y newid demograffig y bydd Cymru yn ei phrofi dros y blynyddoedd nesaf. Wrth i ddisgwyliad oes pobl gynyddu, mae angen inni wneud popeth o fewn ein gallu i sicrhau bod pobl yn gallu byw bywydau iach a chyflawn cyn hired â phosib. Mae’r adroddiad yn pwysleisio bod hyn yn rhywbeth y mae angen i bob un ohonom feddwl mwy amdano. Mae’r Grŵp hefyd yn tynnu ein sylw at y manteision ehangach i’r system dai yng Nghymru yn sgil ymdrech ymwybodol i ehangu’r dewis o dai ar gyfer pobl hŷn.

"Mae angen i ni wneud yn siŵr bod ein stoc o dai yng Nghymru yn addas ar gyfer y dyfodol ac mae hyn yn golygu ymateb, nid yn unig i anghenion poblogaeth sy’n heneiddio ond hefyd i ddyheadau poblogaeth sy’n heneiddio. Mae’r adroddiad yma’n ein helpu i ddeall yr anghenion a’r dyheadau hynny.  Mae hefyd yn tynnu sylw at yr amrywiaeth o asiantaethau – cyhoeddus a phreifat – sydd â chyfraniad i’w wneud wrth sicrhau bod yna “gynnig” gwell o ran tai yng Nghymru.

"Mae’r adroddiad yn mynd i’r afael â 5 thema allweddol y gellir eu crynhoi fel a ganlyn:

  • Deall gofynion tai pobl hŷn
  • Cefnogi’r dewisiadau cywir – “aros yn y fan a’r lle” neu “symud ymlaen”
  • Byw’n hyderus wrth fynd yn hŷn – sy’n cwmpasu dylunio a thechnoleg
  • System gynllunio sy’n adlewyrchu anghenion poblogaeth sy’n heneiddio 
  • Gwneud tai yn fwy fforddiadwy a chymell newid 


"Mae’r adroddiad yn cynnig nifer o gamau gweithredu ar gyfer Llywodraeth Cymru, awdurdodau lleol, cymdeithasau tai ac adeiladwyr tai masnachol. O ystyried natur drawsbynciol argymhellion yr adroddiad, mae angen iddynt gael eu hystyried yn ofalus a chan rannau gwahanol o’r Llywodraeth. Byddaf yn ystyried y cynigion yn fwy manwl ac yn sicrhau bod Aelodau Cynulliad yn cael gwybodaeth am y camau nesaf maes o law."

Dywedodd Aelod o'r Grŵp Arbenigol ar Ddarparu Tai ar gyfer Poblogaeth sy’n Heneiddio, Ceri Jackson - Cyfarwyddwr RNIB Cymru a Chadeirydd Cynghrair Henoed Cymru:

"Roedd hi'n braf cael bod yn rhan o'r grŵp arbenigol ar ran RNIB a Chynghrair Henoed Cymru. Bu'n gyfle euraidd imi dynnu sylw at effaith positif RNIB Visibly Better (VB) ac fe fu cyflwyniad i'r grŵp gan un o bartneriaid VB.

"Yng Nghymru mae oddeutu 110,000 o bobl yn byw â cholled golwg, tra bod bron i ddwy filiwn yn y DU, ffigwr sydd yn debygol o ddyblu erbyn 2050.

"Mae'r cynnydd yma yn bennaf fel canlyniad i boblogaeth sy'n heneiddio gan fod dros 80% o golled golwg yn digwydd mewn pobl dros 60 oed. Wrth i'r boblogaeth heneiddio, fydd niferoedd a difrifoldeb pobl sydd â heintiau yn gysylltiedig ag oed fel glawcoma, cataract a dirywiad macwlaidd yn perthyn i oedran yn cynyddu ac yn creu her enfawr i iechyd a gofal cymdeithasol...ac wrth gwrs ddarpariaeth tai.
 

"Rwy'n falch fod yr adroddiad terfynol yn pwysleisio pwysigrwydd hygyrchedd, nid yn unig yn y cartref ond yn y gymuned ehangach.

Dyma linc i'r adroddiad:

http://gov.wales/topics/housing-and-regeneration/housing-supply/expert-group-on-housing-an-ageing-population/?skip=1&lang=cy